Οι παλιοί μας μουσικοί-Γιάννης Σεβίλλης



Η Γεραγώτικη κομπανία του '50. Από αριστερά-άγνωστος, Στράτος Αράμπογλου μπουζούκι-τραγούδι
Κονδύλης Κωνσταντέλλιας "τζαζ", Γιάννης Σεβίλλης τραγούδι-κιθάρα, Παντελής Σπάρταλης ακορντεόν.
Χαρακτηριστικό της φωτογραφίας η μπαταρία αυτοκινήτου μπροστά στο πάλκο 
που τροφοδοτούσε με τάση τον "λαμπάτο ενισχυτή". Φωτογραφία Ηλίας Εμμανουήλ, Παράκοιλα.

Διαβάζοντας το βιβλίο/CD του Πανεπιστημίου Αιγαίου Μουσικά σταυροδρόμια στο Αιγαίο, Λέσβος (19ος-20ος αιώνας) σε ένα βιβλίο 606 σελίδων επιγραμματικά αναφέρονται οι γεραγώτες μουσικοί με μία και μοναδική φωτογραφία, ενώ αρκετοί μουσικοί μας με παρουσία έως και 30 χρονών δεν αναφέρονται καν. Ένα από το ωραιότερα άρθρα που γράφτηκαν στην «ΓΕΡΑ» από τον τέως Πρόεδρο του Π.Σ.Μ. Στρατή Καραγιασσώτη στο τεύχος αρ.φύλλου 35, Ιουλίου – Σεπτεμβρίου 1999 αποδείκνυε το ακριβώς αντίθετο ότι η Γέρα έσφυζε από μουσική και μουσικούς. 
Μια πρώτη προσπάθεια γίνεται να καταγραφούν οι απόψεις των παλαιών μουσικών και τα τεκταινόμενα στην περιοχή της Γέρας κάποιων άλλων εποχών. Ξεκινάμε την πρώτη συνέντευξη με το Γιάννη Σεβίλλη γνωστό τραγουδιστή – κιθαρίστα που είχε ξακουστό γεραγώτικο συγκρότημα στην δεκαετία του 50 και του 60. 


Η Γεραγώτικη κομπανία του '50. Από αριστερά Στράτος Αράμπογλου μπουζούκι
 Γιάννης Σεβίλλης "τζαζ", Παντελής Σπάρταλης ακορντεόν, Ντιζέζ άγνωστη, κιθάρα άγνωστος.
Χαρακτηριστικό της φωτογραφίας το μοναδικό μεγάγωνο και ο φωτισμός με "λουξ".
 Φωτογραφία Θεοδόρου Α. Πουριάζο-3 Ιουν. 1963.

Η καταγωγή σας είναι από το Σκόπελο; Γεννήθηκα στο Σκόπελο το 1924, ο πατέρας μου είχε καταγωγή από την Πέργαμο και η μητέρα μου από το Ντεκελί και ήρθαν στη Μυτιλήνη στο διωγμό του ’22.
Είχατε μουσικές ρίζες; Όχι.
Πως ξεκινήσατε, και από ποιους επηρεαστήκατε; Ξεκίνησα ερασιτεχνικά παίζοντας μπουζουκάκι και κιθάρα, ύστερα ανταμώσαμε (με τη κομπανία), είχα φωνή καλή (λάρυγγα καλό). Ακούγαμε τους παλιούς, γράφαμε τα τραγούδια τους και μας άρεσαν.
Ακούγατε πλάκες 78 στροφών; Βεβαίως παρακολουθούσαμε, όταν συγκεντρωθήκαμε όλοι μας, να κάνουμε την κομπανία και αυτοί ήταν βέβαια ο «Στράτος» Αράμπογλου το μπουζούκ’ μιλάμε για μπουζούκι…όταν έπαιζε, δεν ξέρω έχω χρόνια να τον ακούσω τώρα, αλλά το μπουζούκι του μιλούσε. Μεσαγρινός αλλά τώρα κάτι στο Πέραμα στο περβόλι ‘τ.
Αλλά έπαιζε ωραίο όργανο. Εμείς ξεκινήσαμε μόνοι μας δεν είχαμε δει κάποιους συγκεκριμένους. Ακούγαμε πλάκες διαφόρων είχαμε ένα μαγνητοφωνάκ’ τα γράφαμε και σιγά-σιγά τα μαθαίναμε τα τραγούδια.
Το ίδιο αργότερα κάναμε και εμείς από πλάκες 45 στροφών. Καλά εμείς είχαμε ένα τόσο δα μικροφωνάκ’ και γράφαμε και από το ραδιόφωνο μαθαίναμε τα λόγια.
Ποιο ήταν το πρώτο σας ρεπερτόριο; Είχαμε μεγάλο ρεπερτόριο καθώς ήμασταν και πολλά χρόνια μαζί. Όταν πηγαίναμε να κάνουμε το μπάλλο στο Σκόπελο ο Σύλλογος της Αγίας Μαγδαληνής μας έδινε πρόγραμμα, από πάνω μέχρι κάτω. Αρχίζαν από τανγκά, βαλς, φοξ-τροτ, τώρα δεν υπάρχουν πια τέτοια πράματα. Τώρα ανεβαίνουν όλοι επάνου (στη πίστα) πηδάν τα μουρά ώ(ω)ρεις με συρτά και καλαματιανά, τότεις δεν υπήρχαν τέτοια πράματα, εμείς δεν κάναμε τέτοια πράματα. Όταν πηγαίναμε σε μπάλλο, παίζαμε στη Λέσχη Πλωμαρίου, και στη Λέσχη του Παπάδου, στα Παράκοιλα στα Βασιλικά στην Άντισσα στη Καλλονή στο Μανταμάδο κάναμε μπάλλους. Είχαμε πρόγραμμα.


Η Γεραγώτικη κομπανία του '60. Από αριστερά 
Γιώργος Ανδρέου (ή Αηδών, Γιάννης Σεβίλλης κιθάρα
 Ντιζέζ άγνωστη, Αγνωστος Ακορντεόν, Στράτος Αράμπογλου μπουζούκι
Φωτογραφία Ιωάν. Γκάγκαλης, Πλωμάριον Λέσβου.

Είχατε παίξει στην Αγιάσσο; Δεν υπάρχει μέρος του νησιού που να μην παίξαμε.
Πείτε μας για ένα συμβάν…Κοίταξε να δεις εμείς από καυγάδες δεν είχαμε, προσέχαμε πάρα πολύ, επειδή ήμασταν ωραίο συγκρότημα, συ λέω αρχίζαμε από συρτά, καλαματιανά, ανατολίτικα, καντάδεις και καταλήγαμε και σε ευρωπαικά.
Ποια ήταν τα μέλη της κομπανίας; Εγώ ήμουνα (τραγούδι-κιθάρα), ο Παντελής ο Σπάρταλης (ακορντεόν) που σχωρέθκει, ο Στράτους του μπουζούκ’, ο Κουνδύλς (τεύχος αρ.φύλλου 35, Ιουλίου – Σεπτεμβρίου)(ντράμς) και καμιά φορά είχαμε τουν Γιώργου τουν Αντρέου (Αηδόν’) βιολί. Είχαμε μεγάλη φήμη, τότε που είχα το τηλέφωνο του ΟΤΕ στο μαγαζί (καπνοπωλείο) ερχόμασταν Δευτέρα – Τρίτη και έπρεπε να βρούμε δυό-τρία τηλεγραφήματα για το επόμενο Σαββατοκύριακο.
Οπότε έκλειναν την κομπανία δια τηλεγραφήματος..Βεβαίως, μας ακούγαν σε διάφορα μέρη, και μόλις αυτό…μπάπ ένα τηλεγράφημα.
Πως ήταν τότε τα πανηγύρια της Γέρας, όπως αυτό της Αγίας Μαγδαληνής; Ερχόταν πολύς κόσμος και έμενε και γλεντούσε, γιατί δεν υπήρχαν τα μέσα συγκοινωνίας, μηχανάκια, αυτοκίνητα. Ερχόταν ο κόσμος και έμεινε στο χωριό. Έμεινε και διασκέδαζε, ενώ τώρα έρχεται ανάβει ένα κεράκ’, τα μαγαζιά οι επαγγελματίες λιγοστέψαν, χώροι δεν υπάρχουν, ανάβ’ ένα κεράκι μπαίν’ στο αυτοκίνητο και φεύγ’ στα Περάματα, τσ’ ήστ μια τσ’ ήστ άλλ’.
Πόσες μέρες παίζατε στο πανηγύρι της Αγίας Μαγδαληνής; Παίζαμε την παραμονή, ξημερωνόμασταν. Πότε στου Λούπου και πότε στου Σαμαρά το καφενείο, αλλά πάντοτε ο μπάλλος επάνω στου Λούπου. Παίζαμε το πρόγραμμα μέχρι της μία το πρωί και ύστερα ελεύτεροι.

Η Γεραγώτικη κομπανία του '60. Από αριστερά 
Στράτος Αράμπογλου μπουζούκι, Γιάννης Σεβίλλης "τζαζ", Ντιζέζ άγνωστη
 Παντελής Σπάρταλης Ακορντεόν, κιθάρα άγνωστος
Φωτογραφία Θεοδόρου Α. Πουριάζο, 14 Ιουλ.1963-7 Ιουλ. 1963.

Παίζατε και στα άλλα πανηγύρια; Βεβαίως παίζαμε στου Αγίου Ερμολάου στο Παλαιόκηπο και έπειτα στου Αγίου Παντελεήμονα στο Πέραμα.
Ποια μέσα και τι ενισχυτές είχατε τότε; Ένα μικρόφωνο είχε όλη η κομπανία. Το μικρόφωνο, ο ενισχυτής δούλευε με μπαταρία (μπαταρία αυτοκινήτου). Μη βλέπεις τώρα. Τώρα, λές «χου» στο μικρόφωνο και μιλάει. 
Οπότε έπρεπε να έχεις λάρυγγα γερό. Λάρυγγα γερό ήθελε... Θυμάμαι μια φορά παίξαμε Παρασκευή βράδυ στα Βασιλικά, Σάββατο φύγαμε, πήγαμε στο Πολιχνίτο μέχρι Δευτέρα πρωί και μετά πίσω-μπρος στα Βασιλικά.
Κιθάρα πως ξεκινήσατε, ποιος σας έδειξε;
Τίποτα, κανένας.
Τα ακόρντα της κιθάρα ποιος σας τα έμαθε; Μεταξύ μας, ο ένας και ο άλλος. Είχαμε και έναν Κώστα Μαλλιάκα που μου έμαθε λίγο κιθάρα ακομπανιαμέντα αλλά η κύρια η δουλειά μου ήταν να τραγουδώ για να μην κάθομαι ξερός στο πάλκο και ακομπανιάριζα. 
Ποιοι άλλοι γεραγώτες παίζαν καλή κιθάρα; Ήταν ο Σιμιτζής ο Παναγιώτης που ήταν στην Αμερική (βλέπε αφιέρωμα στο τεύχος αρ. φύλλου 37, Ιανουάριος-Μάρτιος 2000), ο Μπάνος ο Θωμαίδης.
Ο Σπάρταλης από πού έμαθε ακορντεόν; Από το Κώστα το Μαλλιάκα που είχε γνώσεις μουσικής.
Ο Στράτος Αράμπογλου από πού έμαθε μπουζούκι; Και αυτός αυτοδίδακτος ξεκίνησε.
Φωτογραφίες έχετε καθόλου από τις εμφανίσεις της κομπανίας; Καμία δεν έμεινε, κάηκαν με κάποια χαρτούρα στο σπίτι μου.
Τις κιθάρες σας τις έχετε; Την έχω χαρίσει την μεγάλη μου την εγγονή και δεν ξέρω αν είναι σε καλή κατάσταση, χρόνια τώρα κρέμιτι στου σπίτ’.
Τον Ηλία τουν Φρουσινά τον ήξερες; Βεβαίως από τους πολύ παλιούς.
Τον πρόλαβες; Βέβαια, βέβαια, όλους. 
Ποια είχαν περισσότερη πέραση τότες, τα πνευστά ή τα έγχορδα με το ακορντεόν που παίζατε εσείς; Τα πνευστά ήταν τότε γιατί δεν υπήρχαν τα έγχορδα, μόλις άρχισαν να κυκλοφορούν τα έγχορδα, νεκρώσαν τα πνευστά.
Καλά και αυτά δεν έφερναν τον κόσμο στο μεράκι, δεν είχαν την αξία τους; Και τώρα υπάρχουν, άμα πας στα μέσα τα χουριά θα τα βρεις.
Ναι αλλά πολύ λίγα…Ναι αλλά υπάρχουν άνθρωποι που τα γουστάρουν.
Αυτά ήταν πιο δυνατά στον ήχο…Γερά πνευμόνια νάχ’ς


Ο Γιάννης Σεβίλλης έξω από το καπνοπωλείο του στο Σκόπελο

Και μεταφορικό μέσο νοικιάζατε ταξί; Δεν υπήρχε τίποτ’ άλλο, είχαμε του Νίκου του Κουμαρνέτου, Θειος σχορέστουν, είχε τη σχάρα, τα φορτώναμε και πηγαίναμε Αγία Παρασκευή, Άντισσα, Καλλονές, ξμερωνόταν μαζί μας. 
Ποια τραγούδια ζητούσε ο κόσμος και διατάζαν; Τα λαϊκά, καρσιλαμάδες, ρεμπέτικα. 
Άλλες κομπανίες ποιες θυμόσασταν; Στη Γέρα δεν υπήρχαν άλλες, υπήρχαν στη Μυτιλήν’, στα Λουτρά, Πλουμαρίτες, στ’ Πλαγιά. Εμάς όμως δε μπορούσε να μας χτυπήσ’ (ανταγωνισθεί) κανένας. Όταν ανταμώναμε οι μουσικές (οι κομπανίες) εμείς ήμασταν φούλ και όταν δεν είχε θέσεις σε μας πήγαινε και αλλού.
Φαντάζομαι η ποιο πολύ δουλειά ήταν τα καλοκαίρια…Βέβαια, θυμάμαι μια φορά παίζαμε στη σκάλα Καλλονής, για να συ πω ο κόσμος τι αντιλήψεις είχε τότες. Εδώ είχαμε το πάλκο, μπροστά μας τη πλατεία, είχαμε μέχρι χίλια άτομα, άπ’ τ’ς πλάτεις μας που παίζαμε είχε ένα άλλο κέντρο που έπαιζε τότες, ο «Γιάννους» (αναφέρετε ή στον Χαράλαμπο Γιάννο ή στο ξάδερφό του Θεόφραστο Γαβριήλ) του πρώτου βιολί τ’ς Μυτιλήν’ς. Ήταν περίεργο πράμα είχαμε μπροστά μας χίλια άτομα στη πλατεία μέσα και από την άλλη έπαιζαν ευρωπαικά, ένας Απόστολους κιθάρα, ένας Στρατάρης ακορντεόν, άμα σταματούσαμε για να κάνουμε διάλειμμα πηγαίναμε να τ’ς ακούσουμε γιατί παίζαν ωραία και είχαν μόνο δυό παρέες, ο κόσμος όλος ζητούσε μόνο λαικά. 
Πότε αρχίσατε να παίζεται; Αρχίσαμε το ’52-53 και σταματήσαμε το ’72.
Το τελευταίο παίξιμο το κάναμε την Αγιάσσο. Σταματήσαμε τότες να παίζουμε και ο Στράτος έφυγε για την Αμερική, ο Κονδύλ’ς εξακολουθούσε να παίζει με το έναν με το άλλον. 
Όργανα από τη Μυτιλήν’ς από πού ψωνίζατε; Ήταν η Πατλάκας, στ’ Γέρα δεν υπήρχε τίποτα.
Υπήρχαν δάσκαλοι μουσικής στη Γέρα; Υπήρχε ο Κώστας ο Μαλλιάκας και ο Μιχάλ’ς ο Ουνουφριάδης που έπαιζε πότε βιολί και πότε σαντούρ’ και έκανε και τουν ψάλτ’ στ’ν εκκλησία Σκοπέλου.
Του Γρηγόρ’ του Κωνσταντέλια του ξέρατε; Μπάρμπας ‘ιμ ήταν, τ’ Κονδύλ’ πατέρας, Η μητέρα τ’ και η μητέρα μ’ αδερφάδες. 
Δηλαδή όλοι σας έχετε μικρασιατική καταγωγή…Ναι αλλά εμείς γεννηθήκαμε εδώ.
Στο συγκρότημα είχατε και τουν Ανδρέου (Αηδόν’)…Έπαιζε βιολί και τραγουδούσε τούρκικα και μικρασιάτικα τραγούδια.
Είχατε άλλον στο συγκρότημα με καταγωγή από την Μικρά Ασία; Ο Σπάρταλης γεννήθηκε στο Σκόπελο αλλά οι γονείς του ήταν από εκεί. 
Οπότε οι μουσικές επιρροές της κομπανίας ανάγονται στην Μικρά Ασία.. Βεβαίως από κάτω. 
Εγώ όπως και αρκετοί νεώτεροι φαντάζομαι δεν πρόλαβαν να σας γνωρίσουν ως μουσικό. Σας γνωρίζουν από το περίπτερο σας, που πωλούσε και εφημερίδες και παίζαμε προ-πό . Θυμάμαι ερχόμασταν πιτσιρίκια και αγοράζαμε παρανόμως τσιγάρα…….(Γελάει) 
Πρόλαβα που ρίξαν τον μιναρέ κάτου.. Ο Κουλουγίν’ς. 
Εσείς το περίπτερο πότε το είχατε πρωτοανοίξει; Από ’55 λειτουργεί ως καπνοπωλείο και ως πρόσφατα ως παράρτημα του ΟΤΕ. 

Τελειώνοντας να αναφέρω ότι ο Γιάννης Σεβίλλης έχει αδερφό και αδερφή που γεννήθηκαν στη Μικρά Ασία και διαμένουν στην Αθήνα. 

Υ.Γ. Τις φωτογραφίες παραχώρησε ευγενικώς η γυναίκα του κου Σεβίλλη, Αγγελική

Π.Αγιακάτσικας